23.09

Jakość warzyw w przechowalni

Przygotowanie warzyw do długiego przechowywania to żmudny i trudny proces zaczynający się już na początku wegetacji roślin. Chcąc uzyskać odpowiedni plon i jakość przechowalniczą warzyw musimy już na początku ale też w trakcie sezonu dobrze zaplanować i zwrócić uwagę na kilka kluczowych elementów takich jak np. wybór odpowiedniego stanowiska, odmiany, ochrony chemicznej. Jednym z najważniejszych również elementów mających ogromny wpływ na odpowiedni plon i jakość produktu jest niewątpliwie prawidłowe nawożenie i odżywianie roślin o czym będzie mowa w tym artykule. Ale od początku…

 

Klika ważnych kroków na drodze do prawidłowego przechowywania

Pierwszym krokiem mającym wpływ na powodzenie w przechowywaniu warzyw jest ich terminowy zbiór. Aby zmaksymalizować potencjał przechowywania plonu, ważne jest, aby zbierać plony we właściwym czasie – w fizjologicznej dojrzałości – zanim nastąpi naturalny spadek jakości. Równie ważne jest ostrożne obchodzenie się ze zbieranymi warzywami, ponieważ w miejscach gdzie powstaną uszkodzenia mechaniczne tkanki najszybciej dochodzi do infekcji co naturalnie skraca okres przydatności do spożycia i przechowywania.

Kolejny krok to właściwe miejsce do przechowywania pomagające utrzymać jakość i świeżość warzyw. Zapewnienie odpowiedniej temperatury i wilgotności podczas przechowywania wpływa na proces oddychania warzyw, co przekłada się na możliwości przechowywania produktu. Świeże owoce potrzebują niskiej temperatury i wysokiej wilgotności względnej, aby zmniejszyć oddychanie i spowolnić procesy metaboliczne. Po zebraniu plonów bowiem rozpoczyna się proces rozkładu poprzez właśnie oddychanie. Oddychanie to proces rozkładania węglowodanów w celu utrzymania żywej tkanki roślinnej. W wyniku tego procesu tlen jest wchłaniany, a ciepło, woda i dwutlenek węgla są uwalniane, podobnie jak w przypadku oddychania u człowieka. W miarę oddychania jakość zebranych plonów pogarsza się, powodując utratę smaku, turgoru i wartości odżywczej. Oddychanie zachodzi w różnym tempie, w zależności od gatunku warzywa. Ogólnie rzecz biorąc, wyższy wskaźnik oddychania oznacza krótszy okres trwałości i przydatności do przechowywania.

Aby zmaksymalizować potencjał przechowywania zebranych plonów, ważne jest jak najszybsze doprowadzenie wewnętrznej temperatury tkanki po zbiorze do idealnych temperatur przechowywania. Żeby ułatwić sobie to zadanie zbiory powinny być przeprowadzane w momencie gdy zewnętrzna temperatura powietrza jest mocno zbliżona do warunków panujących w przechowalni tak by nie było konieczności zbyt intensywnego schładzania produktu.  Zbyt intensywne schładzanie po zbiorze może bowiem powodować że warzywo będzie się gorzej przechowywać.

Dlatego też naszym zadaniem jako producentów w celu spowolnienia procesów rozkładu jest zastosowanie odpowiednich technik zbioru, obsługi i przechowywania. Pozwoli to na utrzymanie jakości w dłuższym okresie, co przekłada się bezpośrednio na sprzedaż w kolejnych miesiącach roku wiadomo bowiem, że najlepsze ceny przychodzą od lutego do maja więc warto walczyć o jakość w przechowalni.

Kolejnym bardzo ważnym krokiem jest odpowiednie przygotowanie warzyw do spoczynku w przechowalni poprzez ich prawidłowe nawożenie i odżywianie przed i w trakcie sezonu wegetacyjnego. Odżywianie roślin wpływa bowiem na takie cechy, jak sucha masa, wytrzymałość ściany komórkowej, uwilgotnienie, a to wszystko z kolei wpływa na jakość przechowywania i trwałość wszystkich warzyw.

Na co zwrócić uwagę planując nawożenie warzyw z przeznaczeniem do przechowywania.

Wiadomo, że jednym z najważniejszych pierwiastków decydującym o wysokości plonu na którym Nam jako producentom zależy jest azot. Jest niezmiernie ważny dla wydajności, ale przekroczenie optymalnych dawek i zbyt późne nawożenie może mieć negatywny wpływ na jakość i powodować problemy z przechowywaniem. Nadmiar azotu lub jego słabe przetworzenie przez rośliny może skutkować niską zawartością suchej masy co obniży jakość przechowywania np. u kapusty.      Kolejnym bardzo ważnym pierwiastkiem mającym ogromny wpływ na jakość przechowalniczą jest potas. Odpowiednie zaopatrzenie w potas zapewnia zdrowsze rośliny odpowiednio wysycone wodą, które odznaczają się możliwością dłuższego przechowywania dzięki mniejszej utracie wilgoci i utrzymywaniu lepszego turgoru. Warto również zwrócić uwagę na formę potasu, która może również wpływać na zdolności przechowalnicze. Dla przykładu siarczan potasu przyczynia się do zwiększenia zawartości suchej masy w porównaniu z chlorkiem potasu.

 Wapń jest trzecim najważniejszym składnikiem odżywczym potrzebnym dla warzyw i odgrywa kluczową rolę w podnoszeniu jakości plonów. Ca jest odpowiedzialny za strukturalną i fizjologiczną stabilność tkanki roślinnej. Wzmacnia epidermę i poprawia jędrność owoców. Wraz z potasem i borem zapewnia warzywom wydajną syntezę cukrów i asymilatów.  Eliminuje również występowanie Tipburnu czyli wewnętrznego zbrunatnienia główek wywołanego przez brak wapnia w roślinie czyli podnosi jakość. Ca pomagając tworzyć silne ściany komórkowe i ograniczając rozwój chorób przechowalniczych pozwala na uzyskanie lepszego i dłuższego okresu przechowywania.

Siarka ma również do odegrania ważną rolę w jakości plonów np. kapusty.  Siarka zwiększając zawartość suchej masy białej kapusty, zapewnia jej lepszą jakość przechowywania.

Jak widać na powyższym bardzo ważną rolą w przypadku warzyw z przeznaczeniem do przechowania odgrywa prawidłowe nawożenie, które oczywiście powinno być oparte na aktualnych analizach gleby.

 

Co wybrać i dlaczego?

Decydując o nawożeniu i doborze nawozów pod uprawę warzyw oraz mając na uwadze powyższe informacje warto zwrócić uwagę na te oferowane przez firmę Timac Agro.

Nawozy granulowane takie jak Eurofertil TOP 30 Horti (nawóz bezchlorkowy), Eurofertil TOP 51 NPK i Eurofertil 33 N-Process (nawóz bezchlorkowy) zawierają oprócz podstawowych składników pokarmowych NPK właśnie tak istotne dla przechowywania warzyw pierwiastki jak Wapń i Siarka w dużych ilościach, o których często zapominamy, a które jak zobaczyliśmy są niezbędne. Mają za zadanie zarówno odżywić rośliny ale też w przypadku S pomóc w przetworzeniu i lepszym wykorzystaniu N. Nawozy te są uzupełnione dodatkowo o Magnez, Bor i Cynk i stanowią idealne rozwiązanie do nawożenia warzyw. Innym wyróżnikiem w przypadku dwóch pierwszych nawozów jest technologia TOP-PHOS, która posiada fosfor w formie chronionej dzięki czemu nie ma problemów z uwstecznianiem się tego pierwiastka w środowiskach kwaśnych i zasadowych. Fosfor jak wiemy jest niezbędny do prawidłowego ukorzenienia się rośliny i jej wzrostu oraz wpływa na lepsze wykorzystanie innych składników co również przyczynia się do lepszego przechowywania.

Eurofertil 33 N-Process to z kolei nawóz wyróżniający się technologią N-Process posiadający dwie formy NH4+ i NO3- gdzie forma amidowa azotu jest chroniona przed stratami tego składnika w postaci wymywania czy ulatniania. Dodatkowo pochodne indolu zawarte w N-Process pozwalają na lepsze pobranie, przetworzenie i wykorzystanie tego pierwiastka przez roślinę co będzie pozytywnie wpływać na budowanie plonu ale jednocześnie jakości przechowalniczej. Wspomagać ten proces będzie również S. Innymi nawozami posiadającymi powyższą technologię i chroniony azot są nawozy granulowane z gamy Sulfammo N-Process. Dwa produkty Sulfammo 23 i Sulfammo 30 N-Process oprócz dużej koncentracji azotu w dwóch formach posiadają również Ca i S istotnie wpływające jak zdążyliśmy się przekonać na jakość warzyw.

Nawozem płynnym z kolei, który ma w celu podniesienie jakości, a tym samym trwałości warzyw przeznaczonych do długiego przechowywania jest preparat Fertileader Elite zawierający azot, potas, wapń i bor. Oprócz składników pokarmowych w produkcie jest kompleks Seactiv czyli glicyna-betaina, IzoPentyl Adeniny oraz aminokwasy wspomagające wiele procesów fizjologicznych i biochemicznych zachodzących w roślinie. Kompleks zapewnia m.in łatwą i szybką dostępność dla roślin stosowanych składników odżywczych – co wspomaga efektywne nawożenie. Proponujemy dwa zabiegi tym produktem w dawce 4 l/ha w odstępach dwu tygodniowych z tym że ostatni z zabiegów nie później niż na 2 tygodnie przed planowanym zbiorem.

 

Podsumowując…

Warto zwrócić uwagę na informację z tego artykułu chcąc produkować jakościowo warzywa z przeznaczeniem do przechowywania. Jednocześnie warto wybierać nawozy, które idealnie wpiszą się w technologię uprawy i zapewnią warzywom niezbędnych składników, które bezpośrednio wpłyną na ich jakość i możliwości przechowalnicze. Dobra jakość w przechowalni może okazać się kluczem do osiągnięcia lepszych wyników finansowych w gospodarstwie.

 

 

Główny specjalista ds. warzywnictwa

Karol Majchrowski